Oscypek – ser z serca gór. Historia, produkcja i jak rozpoznać oryginał

Szacowany czas czytania: 2 minuty

Oscypek, symbol Podhala, to więcej niż zwykły serek – to kawałek tatrzańskiej tradycji zamknięty w charakterystycznej, wrzecionowatej formie. Ten twardy, wędzony ser owczy, produkowany zgodnie z wielowiekową recepturą, jest obowiązkowym punktem każdej kulinarnej podróży w polskie góry.

Od tradycji do Certyfikatu PDO

Nazwa oscypek najprawdopodobniej pochodzi od słowa scypać (oszczypek), czyli rozszczepiać lub dzielić. Nawiązuje to do metody formowania sera w drewnianej foremce, która pozwala na uzyskanie charakterystycznego, dekoracyjnego wzoru.

Prawdziwy oscypek produkowany jest wyłącznie z mleka owczego (z dopuszczeniem domieszki mleka krowiego do 40%, ale tradycyjnie powinien być czysto owczy) i musi pochodzić z określonego regionu: polskiego Podhala. Produkcja ma miejsce w tradycyjnych chatach pasterskich, czyli bacówkach, a procesem zarządzają bacowie (pasterze). Co najważniejsze, oscypek posiada unijny certyfikat Chronionej Nazwy Pochodzenia (ChNP / PDO), co oznacza, że jego nazwa i receptura są prawnie chronione i zastrzeżone dla tego konkretnego regionu.

Jak powstaje i kiedy go spróbować?

Proces produkcji jest skomplikowany. Najpierw mleko jest zsiadane, potem masę serową się odciska, parzy w gorącej wodzie, a następnie nadaje się jej kształt w rzeźbionych foremkach. Końcowym etapem jest długotrwałe, powolne wędzenie.

Sezon na oscypki jest ściśle określony i trwa od maja do października, czyli w okresie wypasu owiec na halach. Ser produkowany poza tym okresem lub bez certyfikatu to najczęściej łagodniejsza, krowia alternatywa, często nazywana gołką lub serkiem góralskim.

Jak rozpoznać prawdziwego oscypka?

Poza certyfikatem, prawdziwy oscypek jest produkowany w sezonie, jest mniejszy (od 60 do 170g) i ma bardziej słony oraz intensywny, wędzony smak, a jego wnętrze jest elastyczne i kremowe. Cenowo, w zależności od wielkości i miejsca zakupu, prawdziwe oscypki z bacówki kosztują zazwyczaj od 15 do 30 zł.

oscypki

Planując swój wyjazd w góry i szukając niezapomnianych smaków regionu, pamiętaj, że najlepsze oscypki czekają na Ciebie! W drodze do Szczawnicy w okolicach naszego hotelu Smile, z łatwością znajdziesz punkty sprzedaży oferujące ten wyjątkowy, wędzony ser z Podhala. To idealna okazja, by spróbować regionalnej kuchni.